232 233
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG PHÊÌN KÏËT
àûúåc quấ trònh tûå phất triïín thưng qua nhûäng tiïu chín,
thối quen, khưng khđ lâm viïåc v.v Vâ nhûäng ëu tưë nây lẩi
bùỉt ngìn tûâ viïåc tûå rên luån mưåt cấch têåp trung, cố hïå
thưëng àïí trúã nïn hiïåu quẫ ca mưåt thânh viïn.
Sûå hoẩt àưång, nïëu khưng mën nối lâ sûå tưìn tẩi ca mưåt
xậ hưåi hiïån àẩi, ph thåc vâo hiïåu quẫ ca cấc tưí chûác cố
quy mư lúán, c thïí lâ thânh tđch, kïët quẫ, giấ trõ, tiïu chín
vâ nhûäng u cêìu tûå thên ca nhûäng tưí chûác àố.
Thânh tđch ca tưí chûác lâ mưåt ëu tưë quët àõnh, vûúåt trïn
nhûäng phẩm vi vïì kinh tïë hay xậ hưåi àún thìn. Cố thïí thêëy
rộ àiïìu nây trong nhûäng lơnh vûåc nhû giấo dc, y tïë hay phất
triïín kiïën thûác. Câng ngây cấc tưí chûác quy mư lúán cố ẫnh
hûúãng àïën xậ hưåi sệ lâ nhûäng tưí chûác kiïën thûác. Trong àố,
cấc thânh viïn lâ nhûäng ngûúâi lao àưång tri thûác, nhûäng ngûúâi
nhêån lậnh trấch nhiïåm trong cưng viïåc, hûúáng túái kïët quẫ
chung. Nhûäng ngûúâi do kiïën thûác vâ cưng viïåc cố thïí ra cấc
quët àõnh ẫnh hûúãng àïën thânh tđch chung ca tưí chûác.
Cấc tưí chûác hiïåu quẫ nối chung khưng cố nhiïìu, chng
thêåm chđ côn đt hún nhûäng cấ nhên lâm viïåc hiïåu quẫ nûäa.
Àêy àố cng cố mưåt sưë tưí chûác hiïåu quẫ, nhûäng “têëm gûúng”
nhêët àõnh. Tuy nhiïn, nhòn chung thânh tđch ca cấc tưí chûác
vêỵn chûa thûåc sûå êën tûúång. Rêët nhiïìu ngìn lûåc hiïån àang
àûúåc têåp trung trong cấc tưí chûác lúán, song kïët quẫ àẩt àûúåc
tẩi àố lẩi khấ nghêo nân, cấc nưỵ lûåc bõ phên tấn vâo nhûäng
viïåc nhû nđu kếo, bẫo vïå quấ khûá, hóåc nế trấnh viïåc ra quët
àõnh vâ hânh àưång. Cấc cấ nhên quẫn l vâ cấc tưí chûác cêìn
rên luån mưåt cấch cố hïå thưëng àïí trúã nïn hiïåu quẫ, cêìn
àẩt àûúåc mưåt “thối quen vïì tđnh hiïåu quẫ”. Àïí lâm àûúåc àiïìu
viïåc hiïåu quẫ: nhûäng con ngûúâi bònh thûúâng song cố thïí àẩt
àûúåc nhûäng thânh tđch xët sùỉc. Àố chđnh lâ mc tiïu mâ
bêët k nhâ quẫn l nâo, ngûúâi lao àưång tri thûác nâo cng
phẫi hûúáng túái vâ nưỵ lûåc àẩt àûúåc. Sûå tûå phất triïín ca mưåt
ngûúâi lâm viïåc hiïåu quẫ, tuy khiïm tưën song lâ mưåt sûå phất
triïín thêåt sûå ca con ngûúâi. Quấ trònh nây ài tûâ nhûäng sûå
àún giẫn, mấy mốc, àïën thấi àưå, giấ trõ vâ phêím chêët; tûâ
quy trònh àïën cam kïët.
Sûå tûå phất triïín ca mưåt nhâ quẫn l hiïåu quẫ lâ vư cng
quan trổng àưëi vúái sûå phất triïín ca tưí chûác, d àố lâ mưåt
doanh nghiïåp, mưåt bïånh viïån, mưåt cú quan chđnh ph, hay
mưåt tưí chûác phi lúåi nhån nâo àố. Àêy chđnh lâ cấch àẩt
àûúåc thânh tđch cao cho tưí chûác. Khi rên luån àïí trúã nïn
hiïåu quẫ, chng ta sệ nêng cấc tiïu chín thânh tđch ca
chđnh bẫn thên vâ nhûäng ngûúâi xung quanh. Tûâ àố nêng
cao chín thânh tđch cho cẫ tưí chûác.
Kïët quẫ lâ tưí chûác khưng chó cố thïí nêng cao thânh tđch
(lâm tưët hún) mâ côn cố thïí lâm àûúåc nhiïìu nhiïåm v khấc
nhau, àẩt àûúåc nhiïìu mc tiïu àa dẩng hún. Phất triïín tđnh
hiïåu quẫ ca mưåt nhâ quẫn l sệ àem lẩi nhûäng thấch thûác
múái cho cấc mc tiïu vâ hûúáng ài ca tưí chûác. Khi cố tđnh
hiïåu quẫ, ngûúâi ta sệ chuín sûå quan têm tûâ cấc vêën àïì sang
cấc cú hưåi, tûâ nhûäng lo lùỉng vïì àiïím ëu sang khai thấc àiïím
mẩnh. Tûâ àố tưí chûác sệ cố thïí hêëp dêỵn nhûäng ngûúâi cố khẫ
nùng vâ khất vổng, cng nhû cố thïí àưång viïn mổi ngûúâi
cưëng hiïën nhiïìu hún, àẩt thânh tđch cao hún. Tưí chûác khưng
thïí trúã nïn hiïåu quẫ hún vò cố nhûäng con ngûúâi tưët hún.
Ngûúåc lẩi, hổ cố nhûäng con ngûúâi tưët hún vò hổ àậ thc àêíy
230 231
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG PHÊÌN KÏËT
thïí gip nhâ quẫn l ài tûâ viïåc “xấc àõnh mưåt khn mêỵu
cho cấc sûå kiïån tẩo nïn mưåt vêën àïì phưí quất” àïën viïåc “xấc
àõnh cấc àiïìu kiïån bao quất mâ mưåt quët àõnh phẫi thỗa
mận”. Nhûäng viïåc nây phẫi ty tûâng tònh hëng c thïí. Song,
nhûäng viïåc gò cêìn lâm, cng nhû thûá tûå trûúác sau ca chng,
thò phẫi rộ râng. Khi tn theo nhûäng tiïu chín, hûúáng dêỵn
nối trïn, nhâ quẫn l sệ phất triïín khẫ nùng nhêån xết, àấnh
giấ rêët cêìn thiïët khi ra quët àõnh. Viïåc mưåt quët àõnh hiïåu
quẫ àôi hỗi cẫ sûå tn th mưåt quy trònh lêỵn sûå phên tđch,
nhûng vïì bẫn chêët thò àêy lâ mưåt khoa hổc hânh àưång.
Àïí tûå phất triïín, nhâ quẫn l côn nhiïìu viïåc phẫi lâm, chûá
khưng chó rên luån tđnh hiïåu quẫ. Anh ta cêìn cố nhûäng kiïën
thûác vâ k nùng, cêìn rên luån nhûäng thối quen tưët (trong
cưng viïåc) vâ hổc cấch loẩi bỗ nhûäng thối quen xêëu. Tuy
nhiïn, chó àïën khi anh ta rên luån vâ trúã nïn hiïåu quẫ thò
cấc ëu tưë nhû kiïën thûác, k nùng vâ thối quen múái cố thïí
phất huy tấc dng ca chng!
Thûåc ra, chng tưi khưng hïì cố àõnh tấn dûúng mưåt nhâ
quẫn l hiïåu quẫ hay mưåt ngûúâi lâm viïåc hiïåu quẫ. Chuån
nây hïët sûác bònh thûúâng, rêët nhiïìu ngûúâi cố thïí lâm àûúåc.
Chng ta têët nhiïn cố thïí cố nhiïìu mc tiïu cao hún trong
cåc àúâi, cao hún nhiïìu so vúái mc tiïu “trúã nïn hiïåu quẫ
trong cưng viïåc”. Nhûng chđnh vò àêy lâ mưåt mc tiïu khiïm
tưën nïn chng ta bùỉt båc phẫi àẩt àûúåc nố, àưìng thúâi àấp
ûáng àûúåc nhu cêìu vúái sưë lûúång lúán nhûäng ngûúâi lâm viïåc
hiïåu quẫ ca cấc tưí chûác trong xậ hưåi hiïån àẩi. Àïí lêëp àêìy
cấc võ trđ lao àưång tri thûác trong cấc tưí chûác cố quy mư ngây
câng lúán, ngûúâi ta cêìn cố mưåt sưë lûúång lúán nhûäng ngûúâi lâm
cấ nhên – àưëi vúái chđnh bẫn thên vâ àưëi vúái nhûäng ngûúâi
khấc. Àêy cố thïí àûúåc coi lâ mưåt hïå thưëng giấ trõ trong hânh
àưång. Tuy nhiïn, àiïìu nây chó cố thïí àẩt àûúåc qua rên luån
vâ tûå phất triïín bẫn thên. Khi khai thấc cấc àiïím mẩnh ca
mưỵi cấ nhên, nhâ quẫn l àậ kïët húåp mc tiïu cấ nhên vúái
nhu cêìu ca tưí chûác, khẫ nùng cấ nhên vúái kïët quẫ ca tưí
chûác, thânh tđch cấ nhên vúái cấc cú hưåi ca tưí chûác.
4. Chûúng 5, “Lâm viïåc theo thûá tûå ûu tiïn”, tiïëp tc nhûäng
tûúãng ca mưåt chûúng trûúác àố vïì “Quẫn l thúâi gian”. Cố
thïí coi hai chûúng nây lâ nhûäng cưåt tr nêng àúä tđnh hiïåu
quẫ ca nhâ quẫn l. Chó khấc lâ trong chûúng 5, quy trònh
àûúåc nối túái khưng liïn quan àïën mưåt ngìn lûåc (thúâi gian)
mâ liïn quan àïën sẫn phêím cëi cng – thânh tđch ca tưí
chûác vâ ca nhâ quẫn l. Nhûäng viïåc àûúåc theo dội vâ phên
tđch úã àêy khưng phẫi lâ nhûäng viïåc xẫy ra vúái chng ta,
Mâ àố lâ nhûäng viïåc chng ta cêìn thûåc hiïån trong mưi trûúâng
lâm viïåc. Cấi àûúåc phất triïín úã àêy cng khưng phẫi lâ thưng
tin mâ lâ nhûäng phêím chêët nhû nhòn xa trưng rưång, tûå tin,
can àẫm v.v Nối mưåt cấch khấc, bûúác nây nhùçm phất triïín
phêím chêët lậnh àẩo vúái sûå têån ty quët têm vâ hûúáng vïì
mc tiïu mưåt cấch nghiïm tc nhêët.
5. Cấc chûúng cëi têåp trung nối vïì cấc quët àõnh hiïåu
quẫ, liïn quan àïën hânh àưång theo l trđ. Con àûúâng ài túái
tđnh hiïåu quẫ chûa bao giúâ bùçng phùèng, dïỵ dâng. Tuy nhiïn,
vêỵn ln cố nhûäng cưåt mưëc, nhûäng hûúáng dêỵn chó àûúâng
trïn con àûúâng êëy. Chùèng hẩn, sệ khưng cố hûúáng dêỵn c
228 229
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG PHÊÌN KÏËT
hoẩt àưång khấc nhau, cấc mc tiïu khấc nhau. Viïåc nây cố
thïí thay àưíi mûác àưå vâ chêët lûúång ca mưåt phêìn àấng kïí
trong cưng viïåc ca bẩn. Tuy nhiïn, quy trònh phên tđch vâ
loẩi bỗ nây vêỵn cố thïí àûúåc thûåc hiïån bùçng viïåc sûã dng
cấc bẫng theo dội àõnh k vâi thấng mưåt lêìn. Nối chung,
bûúác nây chó liïn quan àïën hiïåu quẫ sûã dng thúâi gian –
ngìn tâi ngun khan hiïëm nhêët ca chng ta mâ thưi.
2. Trong bûúác tiïëp theo, nhâ quẫn l phẫi têåp trung hûúáng
vïì sûå àống gốp cho tưí chûác. Tûâ bûúác mưåt sang bûúác hai lâ
sûå chuín àưíi tûâ quy trònh sang khấi quất, tûâ cú chïë mấy
mốc sang phên tđch, tûâ hiïåu nùng sang quan têm hûúáng vïì
kïët quẫ cưng viïåc. Trong bûúác nây, nhâ quẫn l cêìn båc
mònh suy nghơ vïì l do tẩi sao anh ta lâm viïåc trong tưí chûác,
cng nhû nhûäng àống gốp mâ tưí chûác k vổng tûâ anh ta.
Cấc cêu hỗi nây àún giẫn, rộ râng. Song, viïåc trẫ lúâi chng
sệ dêỵn àïën viïåc u cêìu cao hún àưëi vúái bẫn thên, nhûäng
suy nghơ vïì mc tiïu cấ nhên vâ mc tiïu ca tưí chûác, nhûäng
quan têm vïì cấc giấ trõ. Hún hïët, nhûäng cêu hỗi trïn àôi hỗi
nhâ quẫn l phẫi nhêån lậnh trấch nhiïåm vïì mònh trong cưng
viïåc, chûá khưng chó lâm viïåc nhû mưåt nhên viïn cêëp dûúái
ln cưë lâm vûâa lông sïëp! Nối cấch khấc, khi têåp trung suy
nghơ vâ nưỵ lûåc hûúáng vïì cấc àống gốp cho tưí chûác, nhâ quẫn
l phẫi suy nghơ nhiïìu vïì mc àđch vâ cûáu cấnh hún lâ vïì
cấc phûúng tiïån.
3. Lâm cho cấc àiïím mẩnh trúã nïn cố lúåi (khai thấc àiïím
mẩnh) lâ mưåt thấi àưå àûúåc thïí hiïån thưng qua cấc hânh vi
c thïí. Khai thấc àiïím mẩnh thïí hiïån sûå tưn trổng àưëi vúái
mưåt mưn hổc, mâ lâ mưåt mưn tûå rên luån cho bẫn thên.
Cêu hỗi xun sët toân bưå cën sấch nây lâ: “Àiïìu gò tẩo
nïn, cêëu thânh tđnh hiïåu quẫ trong mưåt tưí chûác, vâ cấc lơnh
vûåc khấc nhau trong cưng viïåc ca chng ta?”. Nhû cấc bẩn
thêëy, cêu hỗi: “Tẩi sao cêìn cố tđnh hiïåu quẫ?” hiïëm khi àûúåc
àùåt ra, búãi “trúã nïn hiïåu quẫ” àûúåc chng tưi coi lâ mc tiïu
àûúng nhiïn ca têët cẫ mổi ngûúâi lâm viïåc trong cấc tưí chûác.
Khi nhòn lẩi nhûäng lêåp lån vâ kïët lån tòm thêëy qua tûâng
chûúng trong cën sấch nây, chng tưi lẩi nhêån ra mưåt khđa
cẩnh khấc biïåt nûäa ca tđnh hiïåu quẫ. Tđnh hiïåu quẫ lâ àiïìu
tưëi quan trổng khưng chó àưëi vúái sûå tûå phất triïín bẫn thên,
mâ côn àưëi vúái sûå phất triïín ca tưí chûác vâ cẫ xậ hưåi hiïån
àẩi nối chung.
1. Bûúác àêìu tiïn trong con àûúâng ài túái tđnh hiïåu quẫ lâ
mưåt quy trònh: ghi chếp theo dội cấch sûã dng thúâi gian ca
bẩn, xem thêåt sûå thúâi gian àố àậ “ài àêu, vïì àêu”. Àêy lâ
mưåt quy trònh khấ àún giẫn, mấy mốc, nhiïìu khi nhâ quẫn
l khưng cêìn tûå mònh lâm mâ cố thïí nhúâ thû k hóåc trúå l
ca anh ta lâm gip. Tuy nhiïn, quy trònh nây rêët cố đch, vâ
súám àem lẩi kïët quẫ, àûa bẩn túái nhûäng bûúác tiïëp theo trïn
con àûúâng ài túái tđnh hiïåu quẫ trong cưng viïåc.
Sau khi theo dội, viïåc phên tđch cấch sûã dng thúâi gian
vâ loẩi bỗ nhûäng viïåc lậng phđ thúâi gian khưng cêìn thiïët àôi
hỗi bẩn mưåt sưë hânh àưång c thïí. Àố cố thïí lâ nhûäng thay
àưíi trong hânh vi, quan hïå vâ sûå quan têm ca bẩn. Bẩn
cêìn trẫ lúâi mưåt sưë cêu hỗi liïn quan àïën têìm quan trổng
tûúng àưëi ca nhûäng cấch sûã dng thúâi gian khấc nhau, cấc
226 227
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG PHÊÌN KÏËT
PHÊÌN KÏËT LÅN:
PHẪI RÊN LUÅN ÀÏÍ CỐ
TĐNH HIÏÅU QUẪ TRONG CƯNG VIÏÅC
Cën sấch nây dûåa trïn hai tiïìn àïì:
Cưng viïåc ca chng ta lâ phẫi trúã nïn hiïåu quẫ, vâ
Cố thïí rên luån, hổc àûúåc tđnh hiïåu quẫ.
Chng ta, nhûäng ngûúâi lâm viïåc, àûúåc trẫ lûúng vò àẩt hiïåu
quẫ trong cưng viïåc. Mưåt ngûúâi lao àưång mùỉc núå tđnh hiïåu
quẫ àưëi vúái tưí chûác ca anh ta. Anh ta cêìn hổc gò, rên luån
gò, vâ lâm gò àïí xûáng àấng vúái võ trđ ca mònh? Àïí trẫ lúâi
cêu hỗi àố, cën sấch nây àậ coi thânh tđch ca tưí chûác vâ
thânh tđch ca cấ nhên ngûúâi lao àưång tûå bẫn thên chng
lâ nhûäng mc tiïu cêìn àẩt àûúåc.
Tđnh hiïåu quẫ cố thïí hổc àûúåc lâ tiïìn àïì thûá hai. Chng
tưi àậ cưë gùỉng trònh bây cấc khđa cẩnh, kđch thûúác khấc nhau
ca thânh tđch trong cưng viïåc, qua àố hy vổng àưåc giẫ hổc
àûúåc cấch trúã nïn hiïåu quẫ. Tuy nhiïn, àêy khưng phẫi lâ
mưåt cën sấch giấo khoa, do tđnh hiïåu quẫ khưng ai cố thïí
dẩy cho ngûúâi khấc àûúåc. Nối gò thò nối, nố khưng phẫi lâ
Cố khấ nhiïìu l do giẫi thđch tẩi sao sûå xët hiïån ca mấy
tđnh lẩi gêy ra sûå quan têm àïën viïåc ra quët àõnh. L do
chđnh khưng phẫi lâ mấy tđnh sệ giânh quìn àûa ra cấc
quët àõnh trong tûúng lai thay con ngûúâi. L do chđnh xấc
phẫi lâ: khi mấy tđnh àậ gip ta thûåc hiïån hïët cấc cưng viïåc
mấy mốc, tđnh toấn, mổi thânh viïn trong tưí chûác àïìu phẫi
hổc cấch trúã thânh nhûäng nhâ quẫn l, trúã thânh nhûäng
ngûúâi cố thïí àûa ra nhûäng quët àõnh hiïåu quẫ trong cưng
viïåc.
224
225
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG CẤC QUËT ÀÕNH HIÏÅU QUẪ
Àiïìu nây d sao cng phẫi xẫy ra. Mưåt trong nhûäng àiïím
mẩnh ca nhûäng tưí chûác thânh cưng nhû cưng ty General
Motors hay Bưå tưíng tham mûu qn àưåi Àûác lâ viïåc hổ àậ
giẫi quët cấc sûå kiïån bùçng cấc quët àõnh thêåt sûå (chûá
khưng bùçng cấch àiïìu chónh hay tđnh chêët ngêỵu hûáng, àưëi
phố). Chûâng nâo mâ cấc nhâ quẫn l hổc àûúåc cấch ra quët
àõnh nhû lâ nhûäng àấnh giấ vïì ri ro vâ tđnh khưng chùỉc
chùỉn ca tònh hònh, thò chûâng àố ngûúâi ta sệ vûúåt qua àûúåc
mưåt ëu kếm cú bẫn ca cấc tưí chûác lúán. Àố lâ viïåc cấc võ
trđ cêëp cao khưng hïì cố cú hưåi àïí rên luån vâ kiïím tra khẫ
nùng ra quët àõnh ca hổ. Khi giẫi quët cấc vêën àïì vâ sûå
kiïån bùçng nhûäng sûå àiïìu chónh hún lâ nhûäng suy nghơ, bùçng
cẫm giấc hún lâ bùçng phên tđch vâ kiïën thûác, thò nhûäng ngûúâi
lâm viïåc trong cấc tưí chûác khấc nhau sệ khưng cố cú hưåi àïí
thûåc têåp vâ rên luån k nùng ra quët àõnh. Do àố, khi àûúåc
thùng tiïën lïn nhûäng võ trđ cao hún, hổ sệ phẫi àưëi mùåt lêìn
àêìu tiïn vúái nhûäng quët àõnh mang tđnh chêët chiïën lûúåc
mâ khưng hïì àûúåc chín bõ gò cẫ. Rộ râng àêy lâ àiïìu mâ
khưng ai trong chng ta mong mën!
Têët nhiïn, mấy tđnh khưng thïí biïën mưåt nhên viïn bònh
thûúâng thânh mưåt ngûúâi ra quët àõnh hiïåu quẫ àûúåc.
Nhûng mấy tđnh cố thïí gip chng ta súám phên biïåt àûúåc
mưåt nhên viïn bònh thûúâng vúái mưåt ngûúâi ra quët àõnh tiïìm
nùng. Tûâ àố, nố cho phếp ngûúâi ra quët àõnh tiïìm nùng
(thûåc chêët lâ bùỉt båc hổ) rên luån k nùng ra quët àõnh
hiïåu quẫ. L do rêët àún giẫn: nïëu hổ khưng lâm tưët àiïìu nây
thò mấy tđnh cng khưng thïí vêån hânh àûúåc.
àố, hổ dïỵ dâng “bûúác ra ngoâi” tưí chûác vâ ch àïën mưi
trûúâng bïn ngoâi – núi mâ kïët quẫ ca tưí chûác hiïån hûäu.
Mấy tđnh cng cố thïí thay àưíi mưåt trong nhûäng lưỵi lêìm cú
bẫn trong viïåc ra quët àõnh. Nhòn chung ngûúâi ta hay phẩm
sai lêìm khi coi mưåt tònh hëng, mưåt vêën àïì phưí quất lâ mưåt
loẩt cấc sûå kiïån àún lễ vâ rúâi rẩc; tûâ àố chó xem xết vâ giẫi
quët cấc “triïåu chûáng” mâ thưi. Mâ mấy tđnh lẩi chó cố thïí
giẫi quët cấc vêën àïì logic, nhûäng tònh hëng mang tđnh
phưí quất. Do àố, trong tûúng lai cố thïí chng ta sệ cố mưåt
sai lêìm khấc: coi nhûäng tònh hëng àưåc nhêët, ngoẩi lïå lâ mưåt
“triïåu chûáng” ca mưåt vêën àïì chung.
Khuynh hûúáng nây giẫi thđch cho nhûäng than phiïìn rùçng
ngây nay ngûúâi ta sûã dng mấy tđnh thay cho nhûäng
nhêån xết, àấnh giấ vưën trûúác àêy àûúåc ûa thđch trong
qn sûå. Trong qn sûå, nhûäng nhêån xết, phấn àoấn
ca con ngûúâi khưng nïn dïỵ dâng bõ bỗ qua nhû vêåy.
Sûå phï phấn mẩnh nhêët àưëi vúái viïåc “chín hốa” cấc
quët àõnh qn sûå thåc vïì mưåt nhâ quẫn trõ hổc dên
sûå nưíi tiïëng, àố lâ ngâi Solly Zuckerman, nhâ sinh vêåt
hổc hiïån àang lâm tû vêën vïì khoa hổc cho Bưå qëc
phông Anh, ngûúâi àống vai trô lúán trong viïåc phất triïín
phên tđch mấy tđnh vâ nhûäng nghiïn cûáu vïì sûå vêån
hânh ca nố.
Ẫnh hûúãng lúán nhêët ca mấy tđnh nùçm ngay trong hẩn
chïë ca nố, nhûäng hẩn chïë båc chng ta phẫi tûå mònh ra
quët àõnh. Vâ trïn hïët, chng båc cấc nhâ quẫn l cêëp
trung chuín tûâ nhûäng ngûúâi thûâa hânh thânh nhûäng ngûúâi
ra quët àõnh vâ chõu trấch nhiïåm.
222
223
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG CẤC QUËT ÀÕNH HIÏÅU QUẪ
chó huy k binh trûåc tiïëp xung trêån nhû trong cấc cåc
chiïën tranh trûúác àêy nûäa.
Kïët quẫ lâ viïåc ra quët àõnh khưng côn àûúåc hẩn chïë
trong sưë đt cấc nhâ quẫn l cêëp cao nûäa. Theo cấch nây hóåc
cấch khấc, têët cẫ nhûäng ngûúâi lao àưång tri thûác trong tưí chûác
àïìu cố thïí trúã thânh nhûäng ngûúâi ra quët àõnh, hóåc tham
gia tđch cûåc, vúái vai trô àưåc lêåp vâo quấ trònh ra quët àõnh.
Ngây nay, ra quët àõnh àậ trúã thânh mưåt cưng viïåc bònh
thûúâng, mưåt cưng viïåc hâng ngây ca mưỵi bưå phêån trong cấc
tưí chûác cố quy mư lúán. Khẫ nùng àûa ra cấc quët àõnh hiïåu
quẫ câng lc câng trúã nïn quët àõnh àưëi vúái khẫ nùng lâm
viïåc hiïåu quẫ ca ngûúâi lao àưång tri thûác, đt ra lâ àưëi vúái
ngûúâi úã nhûäng võ trđ cố trấch nhiïåm.
Àưëi vúái cấc quët àõnh chiïën lûúåc, mấy tđnh cng cố ẫnh
hûúãng tûúng tûå. Mấy tđnh khưng thïí àûa ra cấc quët àõnh
chiïën lûúåc, têët nhiïn. Àiïìu nố cố thïí lâm (chđnh xấc hún lâ
cố tiïìm nùng lâm) lâ àûa ra cấc kïët lån tûâ mưåt sưë giẫ àõnh
vïì tûúng lai. Hóåc ngûúåc lẩi, tòm ra nhûäng giẫ àõnh àưëi vúái
mưåt sưë tònh hëng hânh àưång nhêët àõnh. Mưåt lêìn nûäa cêìn
nhùỉc lẩi rùçng: do chó cố khẫ nùng tđnh toấn, mấy tđnh àôi
hỗi úã chng ta nhûäng phên tđch rộ râng, nhêët lâ vïì nhûäng
àiïìu kiïån bao quất mâ mưåt quët àõnh phẫi thỗa mận –
nhûäng àiïìu nây lẩi àôi hỗi nhâ quẫn l phẫi cố mưåt sûå àấnh
giấ, xết àoấn hâm chûáa ri ro.
Ngoâi ra, côn cố mưåt sưë ẫnh hûúãng khấc ca mấy tđnh lïn
viïåc ra quët àõnh. Nïëu àûúåc sûã dng àng, mấy tđnh cố thïí
gip cấc nhâ quẫn l cêëp cao thoất khỗi viïåc tưën nhiïìu thúâi
gian vâ cưng sûác vâo nhûäng sûå kiïån bïn trong tưí chûác. Tûâ
nhau: ri ro ca viïåc lâm khấch hâng khưng hâi lông vïì giao
hâng vâ dõch v; ri ro vâ chi phđ liïn quan àïën sûå khưng
ưín àõnh ca kïë hoẩch sẫn xët. Vâ ri ro – chi phđ ca viïåc
“giam vưën” liïn quan àïën hâng hốa lûu kho.
Têët cẫ nhûäng vêën àïì trïn àôi hỗi mưåt quët àõnh hâm chûáa
ri ro, mưåt quët àõnh vïì ngun tùỉc. Chó sau khi cố nhûäng
quët àõnh àố thò mấy tđnh múái cố thïí quẫn l viïåc kiïím kï
hâng hốa lûu kho àûúåc. Àêy lâ nhûäng quët àõnh vïì “tđnh
khưng chùỉc chùỉn” – nhûäng àiïìu liïn quan àïën chng thêåm
chđ khưng thïí àûúåc àõnh nghơa mưåt cấch rộ râng, àïí cố thïí
chuín cho mấy tđnh xûã l nûäa. Do àố, àïí mấy tđnh hay bêët
k mưåt cưng c nâo khấc cố thïí xûã l vâ phẫn ûáng tưët trûúác
tònh hònh thò ngûúâi ta phẫi hònh thânh mưåt quët àõnh mang
tđnh ngun tùỉc trûúác àố.
Viïåc chuín tûâ cấc àiïìu chónh nhỗ thânh mưåt quët
àõnh mang tđnh ngun tùỉc àậ diïỵn ra trong mưåt thúâi
gian dâi. Àiïìu nây trúã nïn rộ râng trong thúâi gian Thïë
chiïën II. Vâo thúâi gian nây, cấc chiïën dõch qn sûå àậ
trúã nïn cố quy mư lúán hún trûúác rêët nhiïìu, khiïën cấc
tûúáng lơnh cêëp trung cng cêìn phẫi hiïíu cấc quy àõnh
vïì chiïën lûúåc àïí thûåc hiïån chng. Ngoâi ra, hổ cng
phẫi àûa ra nhûäng quët àõnh thêåt sûå, hún lâ chó thûåc
hiïån nhûäng àiïìu chónh theo thûåc tïë chiïën trûúâng.
Khưng cố gò ngẩc nhiïn khi nhûäng ngûúâi hng trïn
chiïën trûúâng lẩi lâ nhûäng sơ quan cêëp trung (cố thïí coi
tûúng àûúng vúái cấc nhâ quẫn l cêëp trung) nhû
Rommel, Bradley, Zhukov. Nhûäng ngûúâi suy nghơ vâ
cấc quët àõnh thûåc sûå, chûá khưng phẫi lâ nhûäng viïn
220
221
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG CẤC QUËT ÀÕNH HIÏÅU QUẪ
Thïë mẩnh ca mấy tđnh lâ úã chưỵ, nố lâ mưåt cưỵ mấy logic,
thûåc hiïån chđnh xấc vâ nhanh chống nhûäng cưng viïåc àûúåc
con ngûúâi lêåp trònh. Trong khi àố, con ngûúâi cố khẫ nùng
suy nghơ vâ cẫm nhêån. Do àố, tuy cố thïí chêåm hún, khưng
chđnh xấc bùçng mấy tđnh, con ngûúâi vêỵn thưng minh hún,
cố sûå thêëu hiïíu sêu sùỉc hún vúái mưåt vêën àïì bêët k. Con ngûúâi
cố khẫ nùng àiïìu chónh vâ nhúá àûúåc nhiïìu thûá chûa ai lêåp
trònh cẫ.
Mưåt lơnh vûåc mâ xûa nay cấc nhâ quẫn l vêỵn hânh
àưång theo phong cấch “àiïìu chónh tẩi chưỵ” lâ cấc quët
àõnh vïì lûu kho vâ gûãi hâng. Dûåa trïn nhûäng kinh
nghiïåm vïì giao dõch vúái cấc khấch hâng vâ nhâ phên
phưëi, mưåt giấm àưëc bấn hâng àõa phûúng liïn tc àiïìu
chónh, thay àưíi lûúång hâng lûu kho cng nhû viïåc giao
hâng cho nhiïìu khấch hâng khấc nhau cho ph húåp vúái
tûâng àưëi tấc mưåt.
Mưåt mấy tđnh khưng hïì biïët nhûäng chuån phûác tẩp nhû
vêåy. Trûâ phi nố àûúåc “nối” cho biïët àố lâ nhûäng sûå kiïån quy
àõnh chđnh sấch ca cưng ty àưëi vúái khấch hâng A hay B
nâo àố. Mấy tđnh chó cố thïí hânh àưång theo nhûäng cấch thûác
àậ àûúåc con ngûúâi “lêåp trònh” tûâ trûúác. Do àố, nïëu mưåt cưng
ty mën quẫn l viïåc kiïím kï hâng hốa lûu kho bùçng mấy
tđnh, cưng ty àố cêìn phẫi xấc àõnh ra nhûäng quy tùỉc hay
chđnh sấch nhêët àõnh. Khi tòm hiïíu vêën àïì nây, ngûúâi ta thêëy
rùçng cấc quët àõnh cú bẫn nhêët liïn quan àïën viïåc lûu kho
thûåc ra khưng phẫi lâ cấc quët àõnh vïì lûu kho thûåc sûå.
Mâ àố lâ cấc quët àõnh kinh doanh hâm chûáa ri ro. Vêën
àïì kiïím kï vâ lûu kho lâ vêën àïì cên bùçng nhûäng ri ro khấc
ra quët àõnh hiïåu quẫ khưng bao giúâ chúâ àúåi quấ lêu, cng
lùỉm lâ vâi ngây hóåc vâi tìn mâ thưi. Nïëu khi àố vêỵn khưng
cố gò rộ râng thò anh ta sệ hânh àưång, d bẫn thên cố cẫm
thêëy thoẫi mấi hay khưng.
Nhû chng ta àïìu biïët, ngûúâi ta trẫ lûúng cho nhâ quẫn
l khưng phẫi àïí anh ta lâm àiïìu gò anh ta thđch, mâ àïí thûåc
hiïån nhûäng nhiïåm v àûúåc giao mưåt cấch àng àùỉn, àa sưë
lâ bùçng viïåc àûa ra cấc quët àõnh hiïåu quẫ.
RA QUËT ÀÕNH VÂ CƯNG NGHÏÅ TIN HỔCRA QUËT ÀÕNH VÂ CƯNG NGHÏÅ TIN HỔC
RA QUËT ÀÕNH VÂ CƯNG NGHÏÅ TIN HỔCRA QUËT ÀÕNH VÂ CƯNG NGHÏÅ TIN HỔC
RA QUËT ÀÕNH VÂ CƯNG NGHÏÅ TIN HỔC
Liïåu têët cẫ nhûäng àiïìu trïn côn àng àùỉn trong thúâi àẩi
tin hổc ngây nay? Ngûúâi ta nối rùçng mấy tđnh sệ thay thïë
con ngûúâi trong viïåc ra quët àõnh; đt nhêët lâ trong quẫn l
cêëp trung; mưåt thúâi gian sau sệ lâ cấc quët àõnh liïn quan
àïën hoẩt àưång, sẫn xët; vâ sau cng lâ cấc quët àõnh chiïën
lûúåc nûäa.
Mấy tđnh sệ båc con ngûúâi phẫi thay cấc àiïìu chónh tẩi
chưỵ bùçng cấc quët àõnh thêåt sûå. Àưìng thúâi, rêët nhiïìu ngûúâi
vưën chó “àưëi phố” hún lâ “hânh àưång” trûúác tònh hònh nây
sệ trúã thânh nhûäng ngûúâi ra quët àõnh thûåc sûå.
Mấy tđnh lâ mưåt cưng c hûäu hiïåu ca nhâ quẫn l. Lâ
mưåt cưỵ mấy, nố lâm viïåc khưng mïåt mỗi, khưng àôi tđnh tiïìn
lâm viïåc ngoâi giúâ. Mấy tđnh, nhû mưåt cưng c lao àưång khấc,
gốp phêìn nêng cao khẫ nùng ca con ngûúâi trong cưng viïåc.
Tuy nhiïn, nố vêỵn cố nhûäng hẩn chïë. Vâ chđnh àiïìu àố båc
chng ta phẫi chuín cấc àiïìu chónh tẩm thúâi hiïån nay thânh
nhûäng quët àõnh thûåc sûå.
218
219
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG CẤC QUËT ÀÕNH HIÏÅU QUẪ
nhiïn ngûúâi ta thêëy nguy cú quët àõnh sệ khưng dïỵ dâng
vâ àûúåc mổi ngûúâi chêëp nhêån. Rộ râng, àïí cố mưåt quët àõnh,
khưng chó cêìn sûå phấn xết, àấnh giấ mâ côn cêìn cẫ lông
can àẫm. Cêu ngẩn ngûä “thëc àùỉng dậ têåt” cố thïí àûúåc ấp
dng úã àêy: phêìn lúán cấc quët àõnh hiïåu quẫ àïìu khưng
àûúåc lông àa sưë mổi ngûúâi, chng àïìu cố vễ khố khùn khi
thûåc hiïån.
Vâo lc nây, nhâ quẫn l hiïåu quẫ khưng àûúåc àêìu hâng
bùçng viïåc nối, “Vêåy thò chng ta hậy nghiïn cûáu lẩi mưåt lêìn
nûäa” – àố lâ cấch ca nhûäng kễ hên nhất. Trûúác nhûäng u
cêìu “nghiïn cûáu, àiïìu tra” lẩi tònh hònh, nhâ quẫn l àùåt cêu
hỗi: “Àêu lâ l do àïí tin rùçng mưåt cåc nghiïn cûáu múái sệ
cho kïët quẫ gò múái mễ hún? Vâ nïëu kïët quẫ tòm thêëy lâ múái
mễ thò liïåu nố cố liïn quan gò àïën vêën àïì ca chng ta hay
khưng?”. Cêu trẫ lúâi sệ thûúâng lâ “Khưng”, vâ àûúng nhiïn
nhâ quẫn l sệ khưng cho phếp àiïìu tra, nghiïn cûáu thïm
gò cẫ – àiïìu àố chó lâm lậng phđ thúâi gian mâ thưi.
Tuy nhiïn, nhâ quẫn l cng khưng thïí quët àõnh vưåi
vậ trûâ phi àậ thêåt sûå hiïíu rộ vïì quët àõnh. Nhûng bêët k
mưåt con ngûúâi cố l trđ nâo, anh ta phẫi hổc cấch quan têm
àïën cấi mâ Socrates tûâng gổi lâ “võ thêìn sấng tẩo” ca ưng.
Àố lâ tiïëng gổi tûâ nưåi têm con ngûúâi, kïu gổi chng ta “Hậy
cêín thêån”. Àưi khi, chng ta dûâng lẩi khưng lâm àiïìu gò àố
khưng phẫi vò àiïìu êëy khố khùn hay gêy bêët àưìng, mâ chó
vò tûå chng ta cẫm thêëy cố àiïìu gò àố khưng ưín mâ khưng
biïët tẩi sao. “Tưi ln dûâng lẩi mưåt khi mổi chuån cố vễ vûúåt
quấ sûå têåp trung” lâ phûúng chêm ca mưåt ngûúâi ra quët
àõnh hiïåu quẫ mâ tưi cố dõp quen biïët. Tuy nhiïn, mưåt ngûúâi
viïn tưåi nghiïåp kia. “Quan tôa khưng xết xûã nhûäng v
cậi vậ nhỗ nhùåt” – cêu nối trong låt La Mậ cấch àêy
gêìn 2.000 nùm vêỵn côn hïët sûác àng àùỉn. Vâ cố lệ rêët
nhiïìu ngûúâi ra quët àõnh trong chng ta vêỵn cêìn phẫi
hổc lẩi àiïìu nây.
Àẩi àa sưë cấc quët àõnh àïìu nùçm giûäa hai thấi cûåc nối
trïn ca vêën àïì: vêën àïì khưng tûå nố sệ ưín thỗa, song nố
cng khưng ài vâo tònh trẩng tưìi tïå nhêët. Cú hưåi lâ cố, song
chó lâ cú hưåi cẫi thiïån tònh hònh hún lâ cú hưåi thay àưíi, lâm
múái thêåt sûå. Nối cấch khấc, cho d khưng hânh àưång thò
chng ta (vâ tưí chûác) vêỵn cûá tưìn tẩi, song nïëu hânh àưång
thò mổi chuån sệ tưët hún.
Nhû vêåy, mưåt ngûúâi ra quët àõnh hiïåu quẫ so sấnh cấc
nưỵ lûåc vâ ri ro ca viïåc hânh àưång vâ khưng hânh àưång.
Khưng cố mưåt cưng thûác bêët biïën cho mưåt quët àõnh àng
àùỉn úã àêy. Tuy nhiïn cố nhûäng “hûúáng dêỵn” nhû sau:
Bẩn phẫi hânh àưång nïëu nhòn chung cấc lúåi đch vûúåt
hún cấc chi phđ vâ ri ro.
Bẩn cố thïí hânh àưång hay khưng hânh àưång, song khưng
àûúåc thỗa hiïåp, hay cố nhûäng hânh àưång nûãa vúâi.
Bêy giúâ thò chng ta àậ cố thïí sùén sâng ra quët àõnh.
Cấc u cêìu c thïí ca quët àõnh, cấc giẫi phấp thay thïë,
ri ro vâ lúåi đch àïìu àậ àûúåc xem xết thêëu àấo. Mổi thûá àïìu
rộ râng, kïí cẫ hûúáng dêỵn hânh àưång sùỉp túái. Mưåt quët àõnh
dûúâng nhû àậ xët hiïån trûúác mùỉt chng ta. Nhûng ngay
vâo thúâi àiïím nây, àa sưë quët àõnh lẩi “biïën mêët”: bưỵng
216
217
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG CẤC QUËT ÀÕNH HIÏÅU QUẪ
phố vúái tûâng “triïåu chûáng” c thïí. Chùèng hẩn, phẫn àưëi
mưåt àẩo låt, phẫn àưëi hay ng hưå mưåt chđnh khấch
v.v Chó riïng Vail hiïíu rùçng àố khưng phẫi lâ phûúng
cấch tưët nhêët àïí àưëi phố lẩi mưåt nguy cú nhû trïn. D
bẩn thùỉng mưåt, hai trêån àấnh, bẩn khưng thïí thùỉng lúåi
trong cẫ cåc chiïën àûúåc. Chó ưng ta múái thêëy rùçng cấc
doanh nghiïåp tû nhên cêìn lâm sao àïí cho cấc låt lïå
cưng trúã thânh mưåt giẫi phấp thay thïë hûäu hiïåu cho tònh
trẩng qëc hûäu hốa!
Ngûúåc lẩi, cố nhûäng àiïìu kiïån mâ chng ta cố thïí lẩc quan,
hy vổng rùçng chng sệ tûâ tûâ ưín thỗa ngay cẫ khi chng ta
khưng lâm gò cẫ. Nïëu cêu hỗi: “Tònh hònh sệ ra sao nïëu chng
ta khưng lâm gò cẫ?”, cố cêu trẫ lúâi lâ: “Khưng sao, mổi chuån
sệ tûå ưín thỗa”, thò tưët hún hïët lâ khưng nïn can thiïåp gò cẫ.
Ngay cẫ khi tònh hònh d xêëu nhûng khưng quan trổng vâ
gêy ẫnh hûúãng àấng kïí thò cng khưng nïn can thiïåp.
Cố lệ đt cố nhâ quẫn l nâo hiïíu àûúåc àiïìu nây. Trong
tònh hëng khố khùn vïì tâi chđnh, mưåt nhâ kiïím soất
u cêìu cùỉt giẫm chi phđ. Ưng ta biïët rùçng, nhûäng chi
phđ khưng kiïím soất nưíi àa phêìn nùçm úã cấc khêu bấn
hâng vâ phên phưëi, tûâ àố nưỵ lûåc cùỉt giẫm chi phđ úã nhûäng
khêu nây. Tuy nhiïn, cng lc àố ưng ta cng cưë gùỉng
sa thẫi hai, ba nhên viïn lúán tíi úã mưåt bưå phêån khấc,
àang hoẩt àưång bònh thûúâng. Rộ râng cưë gùỉng nây
khưng àem lẩi thay àưíi nâo àấng kïí vïì chi phđ. Khi mổi
chuån qua ài, ngûúâi ta sệ súám qụn rùçng viïåc cùỉt giẫm
chi phđ ca ngûúâi kiïím soất nây àậ cûáu cưng ty, mâ chó
nhúá àïën viïåc ưng ta àậ quấ “nùång tay” vúái nhûäng nhên
nïëu hai bïn àïìu cưë gùỉng hiïíu àiïìu bïn kia thêëy vâ l do
ca nố, thò quan hïå giûäa hổ sệ tưët àểp vâ cố lúåi hún nhiïìu.
D cố chùỉc chùỉn àïën àêu ài nûäa, d cố thêëy nhûäng kiïën
trấi ngûúåc lâ sai lêìm vâ khưng cố cùn cûá, nhâ quẫn l hiïåu
quẫ (ngûúâi ra cấc quët àõnh hiïåu quẫ) ln båc mònh phẫi
coi nhûäng kiïën àố nhû lâ phûúng tiïån àïí anh ta cố cú hưåi
suy nghơ vïì cấc giẫi phấp thay thïë. Sûå khấc biïåt vâ mêu
thỵn ca cấc kiïën chđnh lâ cưng c gip anh ta àẫm bẫo
rùçng, mổi khđa cẩnh quan trổng khấc nhau ca mưåt vêën àïì
àïìu àûúåc xem xết cêín thêån trûúác khi ra mưåt quët àõnh.
Mưåt cêu hỗi quan trổng nûäa mâ ngûúâi ra quët àõnh cêìn
hỗi lâ: “Quët àõnh nây cố thêåt sûå cêìn thiïët khưng?”. Nối
cấch khấc, trong cấc giẫi phấp thay thïë ca mưåt quët àõnh,
sệ ln cố mưåt giẫi phấp lâ “khưng lâm gò cẫ”.
Mưåt quët àõnh cng giưëng nhû mưåt cåc phêỵu thåt, mưåt
sûå can thiïåp vâo hïå thưëng, vâ do àố, ài kêm vúái ri ro hïå
thưëng sệ bõ “sưëc”. Vò thïë, phẫi loẩi trûâ cấc quët àõnh khưng
thêåt sûå cêìn thiïët, cng nhû phẫi hẩn chïë tưëi àa nhûäng cåc
giẫi phêỵu khưng cêìn thiïët àưëi vúái bïånh nhên vêåy.
Cêìn ra mưåt quët àõnh khi tònh hònh chùỉc chùỉn sệ xêëu ài
nïëu chng ta khưng lâm gò cẫ. Àiïìu tûúng tûå cng xẫy ra
vúái cấc cú hưåi: nïëu mưåt cú hưåi lâ quan trổng vâ cố nguy cú
biïën mêët nïëu bẩn khưng hânh àưång, thò bẩn cêìn hânh àưång
vâ thay àưíi mưåt cấch nhanh chống.
Nhûäng nhâ quẫn l cng thúâi vúái Theodore Vail hoân
toân àưìng vúái ưng ta vïì nguy cú chđnh ph sệ qëc
hûäu hốa ngânh viïỵn thưng. Song hổ lẩi chó mën àưëi
214
215
NHÂ QUẪN TRÕ THÂNH CƯNG CẤC QUËT ÀÕNH HIÏÅU QUẪ
Tẩi mưåt vùn phông låt, mưåt låt sû múái vâo nghïì trûúác
tiïn àûúåc giao cho viïåc chín bõ bâo chûäa cho khấch
hâng ca låt sû àưëi th ca mònh trong v ấn. Àêy lâ
mưåt cấch àâo tẩo rêët hiïåu quẫ cho cấc låt sû trễ, gip
hổ khưng khúãi àêìu bùçng viïåc tun bưë: “Tưi biïët tẩi sao
lúâi bâo chûäa ca tưi lâ àng”, mâ phẫi bùçng viïåc suy
nghơ vïì bïn àưëi phûúng, nhûäng l lệ, lêåp lån ca hổ.
Bùçng cấch nây, ngûúâi låt sû cố thïí thêëy nhûäng lúâi bâo
chûäa nhû lâ nhûäng giẫi phấp thay thïë nhau, tûâ àố hiïíu
rộ hún vïì v ấn vâ cố thïí giânh thùỉng lúåi khi tranh tng
trûúác tôa (tûác lâ “cậi” trûúác tôa lâm sao àïí “giẫi phấp
thay thïë” ca mònh àûúåc nhiïìu ngûúâi àưìng tònh hún!).
Khưng cêìn nối thò chng ta cng biïët khưng cố nhiïìu ngûúâi
lâm àûúåc àiïìu nây. Àa sưë chng ta àïìu khúãi àêìu bùçng sûå
tin tûúãng chùỉc chùỉn rùçng nhûäng àiïìu mònh nhòn thêëy lâ cấch
nhòn sûå kiïån àng àùỉn duy nhêët.
Cấc nhâ quẫn l trong ngânh sẫn xët thếp úã M khưng
bao giúâ bỗ qua cêu hỗi: “Tẩi sao nhûäng thânh viïn cưng
àoân lẩi tỗ ra bưëi rưëi, bûåc bưåi mưỵi khi chng ta nối àïën
tûâ featherbedding?” (thåt ngûä chó viïåc thưíi phưìng têìm
quan trổng ca nhên lûåc trong sẫn xët, lâm àònh trïå
sẫn xët – mưåt trong nhûäng phẫn ûáng ca nhên viïn
àưëi vúái u cêìu lâm viïåc nhanh hún, nhiïìu hún ca giúái
ch). Ngûúåc lẩi, cấc thânh viïn cưng àoân cng chûa
bao giúâ tûå hỗi tẩi sao cấc nhâ quẫn l lẩi quấ quan têm
àïën “featherbedding” khi mâ nhûäng v viïåc mâ hổ thêëy
àïìu tỗ ra nhỗ nhùåt, khưng cố mêëy tấc hẩi. Cẫ hai bïn
àïìu cưë gùỉng chûáng minh bïn kia sai lêìm. Thay vâo àố,
lån nhûäng bêët àưìng cng lâm tùng cûúâng khẫ nùng sấng
tẩo, ốc tûúãng tûúång ca chđnh ngûúâi ra quët àõnh vâ cấc
cưång sûå ca anh ta. Cấc bêët àưìng vâ tranh cậi nhûäng cấi
“húåp l” thânh nhûäng cấi “àng àùỉn”, vâ tûâ nhûäng cấi “àng
àùỉn” trúã thânh mưåt quët àõnh hiïåu quẫ.
Ngûúâi ra quët àõnh hiïåu quẫ khưng khúãi àêìu bùçng giẫ
àõnh cho rùçng hûúáng hânh àưång nây lâ àng, hûúáng hânh
àưång kia lâ sai. Anh ta cng khưng cho rùçng “Tưi àng,
ngûúâi kia sai!”. Ngûúåc lẩi, khúãi àêìu phẫi lâ sûå cam kïët tòm
ra l do tẩi sao mổi ngûúâi lẩi bêët àưìng.
Nhâ quẫn l hiïåu quẫ hiïíu rùçng ln cố nhûäng kễ ngưëc
vâ nhûäng ngûúâi gêy rùỉc rưëi tham gia vâo quấ trònh tranh
lån. Tuy nhiïn, nhâ quẫn l hiïåu quẫ khưng mùåc nhiïn
bấc bỗ nhûäng kiïën trấi ngûúåc vúái nhûäng àiïìu bẫn thên
anh ta àậ thêëy lâ quấ rộ râng, hiïín nhiïn. Ngûúåc lẩi, ngûúâi
cố kiïën bêët àưìng phẫi àûúåc coi lâ ngûúâi thưng minh, cố
l trđ, hổ ài àïën kïët lån sai búãi vò hổ nhòn thêëy mưåt thûåc
tïë khấc, quan têm àïën mưåt vêën àïì khấc. Do àố, nhâ quẫn
l hiïåu quẫ phẫi àùåt ra cêu hỗi: “Nïëu quan àiïím ca ngûúâi
nây (ngûúâi bêët àưìng) lâ thưng minh, húåp l thò anh ta àậ
thêëy àiïìu gò?”. Àiïìu mâ nhâ quẫn l hiïåu quẫ quan têm trûúác
tiïn lâ sûå thêëu hiïíu. Chó sau àố anh ta múái nghơ àïën viïåc ai
àng, ai sai
10
.
10
Phất hiïån nây khưng cố gò lâ múái, chó lâ sûå lùåp lẩi nhûäng kïët lån ca Mary Parker
Follet (trong bâi Dynamic Administration, biïn têåp búãi Henry C. Metcalf vâ L.Urwick
- New York, Harper & Row, 1942). Mâ chđnh nhûäng kïët lån àố cng chó lâ sûå múã
rưång cấc lêåp lån trong tấc phêím nưíi tiïëng nhêët ca Plato vïì hng biïån - Phaedrus.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét